Praktijkvoorbeelden Samenwerking eerste lijn
- Afvallen bij diabetes en overgewichtGezondheidscentrum De Rubenshoek biedt een samenhangend programma van voedingsadvisering en beweging. Zo nodig in de eigen taal, want De Rubenshoek is gevestigd in de Haagse Schilderswijk. 95 procent van de patiënten is van niet-Nederlandse komaf. Aan het protocol doen jaarlijks 100-150 mensen mee. 75 procent verliest gewicht.
- Anticiperen op continuïteitsproblemen in een achterstandswijkUit de achterstandswijk Haarlem-Oost verdwijnt de komende tien jaar 13,6 fte aan huisartsen. En jonge huisartsen vestigen zich er niet graag. De 27 artsen die er nu werken, voorzien continuïteitsproblemen in de toekomst. Ze missen een infrastructuur, een organisatie en de faciliteiten om de eerstelijnszorg voor de 54.000 patiënten in het gebied te waarborgen.
- Armoede en eenzaamheid bij ouderenGezondheidscentrum Staatsliedenbuurt in Amsterdam heeft een structurele aanpak van de ouderenzorg ontwikkeld. Huisarts Petra Wempe vertelt hoe zij en haar praktijkondersteuner de ouderen ondersteunen.
- Beweeg je BeterAmsterdam komt buurt voor buurt in beweging. Na Big!Move is er nu ook Beweeg je Beter. Hetzelfde, maar toch anders, vertelt projectleider Joke ter Harmsel. In acht achterstandsbuurten verwijzen huisartsen patiënten met een beweegrecept door naar Beweeg je Beter. Het concept is door en door doortimmerd. Alles is er op gericht om te ontmedicaliseren. BjB heeft niks met ziekte te maken, maar alles met gezondheid. In de groepen is het ook 'not done' om over klachten te praten.
- Bewegen in Almere (2)Zorggroep Almere stimuleert chronisch zieken met de wijkbeweegwijzer, een beweegcoach en Big!Move.
- Bewegen op recept nader bekekenHet gezondste recept voor iemand met diabetes is een recept om te bewegen. Dat is de bevinding van Zorggroep Almere.
- Big!MoveBig!Move is ontstaan op de werkvloer, tijdens een overleg over nieuwe protocollen. Kan de eerstelijnsgezondheidszorg niet effectiever, functioneler en relevanter ingezet worden? Is de medicalisering van het dagelijks leven om te buigen? Kunnen we gezondheid bespreken zonder beperkt te worden door de angst voor ziekte? Is er, zowel bij hulpverleners als patiënten, Beweging in Gedrag (BIG) te krijgen? Duidelijk was dat iemand moest gaan bewegen (Move) om verandering te initiëren.
- Big!Move VenserpolderEen fysiotherapeut en een huisarts begonnen samen een succesvol gezondheidsprogramma. Big!Move bracht beweging in de wijk.
- De bedrijfsarts in de eerste lijnBedrijfsartsen houden een paar uur per week spreekuur in een Eindhovense huisartsenpraktijk. Daarmee willen ze arbeidsgerelateerde klachten bij de wortel aanpakken.
- De Nieuwe Leefstijl; biofeedback met ruimtevaartsoftwareEen vernieuwende aanpak voor overgewicht en obesitas met de nadruk op biofeedback en self-management. Zo omschrijft gewichtsconsulent Anita van der Noord het project De Nieuwe Leefstijl. Het is de bedoeling dat er in januari twee pilotgroepen starten om deze aanpak te testen. Eén in Groningen en één in Ede-Wageningen.
- Diabetes2MoveTwee jaar geleden begonnen een huisarts en fysiotherapeut in Den Haag een leefstijlveranderprogramma voor diabetici; Diabetes2Move. In maart neemt de tweede groep afscheid van het programma: kilo’s lichter en een stuk fitter. Bovendien hebben ze minder medicijnen nodig.
- DiabeteszorgBeter"Ik ben ervan overtuigd, dat bij goede samenwerking tenminste 80% van de diabeteszorg in de eerste lijn kan plaatsvinden. Met zeer goede resultaten, zodat patiënten minder vaak naar het ziekenhuis hoeven." Dit zegt internist Henk Bilo die vanaf het eerste uur betrokken was DiabeteszorgBeter.
- Een multidisciplinair programma voor volwassenen met BMI > 27Huisarts, fysiotherapeut en diëtist liepen allemaal tegen hetzelfde probleem aan: overgewicht en alle klachten die daarmee gepaard gaan.
- Eerstelijns Centrum Tiel (ECT)Na moeilijkheden met de opvolging besloten huisartsenpraktijken in Tiel om meer samen te werken. Ook de apothekers sloten zich aan.
- Elektronisch waarneemdossierWelke medicijnen gebruikt een patiënt, heeft hij een chronische ziekte? Huisartsen op de huisartsenpost kunnen de patiëntendossiers van 90 huisartsen inzien tijdens de diensten in de avond, nacht en weekenddiensten op de huisartsenpost in Nijmegen, Wijchen of Boxmeer. “In 2000 was dit nog ondenkbaar. En in 2015 is het de gewoonste zaak van de wereld”, voorspelt Marion Borghuis (directeur Centrale Huisartsenpost Nijmegen). Over de privacy geen zorgen. “Die is nu beter gewaarborgd dan ooit.”
- Extra aandacht voor ouderenExtra huisbezoekjes aan ouderen door de praktijkondersteuner zorgen voor meer rust in de praktijk. "We krijgen minder paniektelefoontjes van familie en er zijn minder medicatieproblemen. Dat betekent tijdwinst voor mij," zegt huisarts Saskia Oostdijk uit Nieuwe Tonge.
- Fitter met diabetes“Mensen leren plezier te hebben in sporten en bewegen en hen een positief zelfbeeld geven over hun lichaam. Dat geeft me de grootste kick van ons hele project”, vertelt fysiotherapeut Cor Doornbos uit Stiens. Samen met zijn collega’s Susanna Joostema-Bergsma en Fokje de Wit-de Graaf van Fysiostiens startte Cor in mei 2006 het project ‘Fitter met diabetes’.
- GeheugensteunpuntenGeheugensteunpunten zijn laagdrempelige informatiepunten voor vragen over en hulp bij geheugenproblemen en beginnende dementie.
- Geïntegreerde eerstelijnszorg, beter voor de patiëntVoordat we de eerste lijn in Velp gaan vernieuwen, willen we eerst weten waaraan bewoners eigenlijk behoefte hebben. Daar waren alle huisartsen in Velp het over eens.
- Gestructureerde Ouderenzorg ErmeloPreventieve huisbezoeken door POH'ers zijn het geheime wapen van ouderenzorg in de eerste lijn. "Je ziet zoveel aspecten van iemand in 1 visite!", zegt een POH'er van Gezondheidscentrum Ermelo. Bovendien zijn 75-plussers opener tegen POH'ers, dan tegen de huisarts. "Bij de huisarts houden ze zich vaak groot. Ze zeggen: het gaat wel goed. Een POH’er mag eerder ‘naar binnen’."
- Goede COPD zorg in de regio Midden-HollandRegio Midden-Holland experimenteerde met een zorgketen voor COPD. Huisartsen, praktijkverpleegkundigen, longartsen, transmuraal longverpleegkundigen, fysiotherapeuten, diëtisten en apotheken werkten samen. De resultaten voor de patiënt zijn goed.
- Grip op AlcoholGrip op Alcohol is een Begeleide zelfhulp- methode voor matigen of stoppen met overmatig alcoholgebruik. De interventie gebeurt in een vroeg stadium, namelijk op het moment dat mensen zich met (andere) klachten in de eerste lijn melden. De begeleiding richt zich op de intrinsieke motivatie van de cliënt.
- Hartfalen in de eerste lijnGaat de implementatie van de NHG-richtlijn voor hartfalen gemakkelijker als een huisartsenpraktijk hulp krijgt van een praktijkconsulent van een ROS? Ja, zegt Jan van Lieshout, onderzoeker van IQ health care en huisarts.
- Herontwerp diabeteszorg: zelfmanagementDiabeteszorg op maat en zelfmanagement op maat. Dat is het doel van het herontwerp van de diabeteszorg door Gezondheidscentrum De Roerdomp. Met een bijzondere rol voor een internist die maandelijks een casuïstiekbespreking heeft met de eerstelijnszorgverleners.
- Het HuisartsenteamKleine huisartspraktijken hebben vaak te weinig slagkracht om vernieuwende ideeën ook echt uit te voeren. 39 huisartsen in de regio Etten-Leur (of Zuid-west Brabant) bundelden de krachten.
- Hoe richt je je automatisering in op ketenzorg180 huisartsen en praktijkondersteuners in de regio Eindhoven gebruiken straks hetzelfde Ketenondersteuningssysteem voor de behandeling van chronisch zieke patiënten. Huisartsen beschikken daardoor over dezelfde parameters in hun dossiers en de praktijkondersteuner kan de gehele keten van 1stelijns zorgverleners adequaat aansturen. Belangrijke bijkomstigheid: alle ketenpartners kunnen hun beveiligde medische software straks met één wachtwoord openen binnen het nieuwe “Praktijk portal”.
- Hoe zet je een gezondheidscentrum opGezondheidscentrum De Parade is een nieuw gezondheidscentrum in Eindhoven. Nu nog op een tijdelijke locatie, eind 2008 krijgt De Parade vaste voet op de begane grond van een nieuw verpleegtehuis. Centrummanager Monique Verweij vertelt over het opzetten van een gezondheidscentrum.
- Luchtstroom Stevenshof; gestroomlijnde multidiciplinaire zorg voor cliënten met COPDEen jaarlijkse spirometrie helpt patiënten met COPD aan een goede multidisciplinaire behandeling.
- Luchtwerk; COPD in bewegingCOPD-patiënten doen weer mee, dankzij een beweegprogramma in de eerste lijn.
- Medisch Centrum/Kulturhus de KlaampeWesterhaar heeft 5000 inwoners. Maar de zorg werd verspreid geleverd en de therapietrouw was slecht. Westerhaar besloot tot een Kulturhus, een gebouw voor zorg, welzijn, sport, educatie en maatschappelijke zaken. Dat hielp.
- Multidisciplinair Samenwerkingsverband WeertEen ergotherapeut, fysiotherapeut, logopedist en een diëtist werken sinds 2005 samen in het Multidisciplinair Samenwerkingsverband (MDS) Weert. Het zijn jonge ondernemers in de zorg die sinds een aantal jaren in Weert gevestigd zijn.
- Multidisciplinair Zorgprogramma HartfalenHet multidisciplinair Zorgprogramma Hartfalen wil vroegtijdig hartfalen opsporen bij mensen van zeventig jaar en ouder, die op grond van hun ziektegeschiedenis tot een risicogroep horen. De aanpak kan hun levensduur verlengen en de kwaliteit van leven verbeteren.
- Multidisciplinaire samenwerking in SomerenSamenwerking tussen verschillende professionals is niet altijd vanzelfsprekend. Na jaren van onderhandelen en het tekenen van een intentieverklaring, heeft een aantal huisartsen in Someren zich teruggetrokken uit een initiatief om samen nieuwe huisvesting te betrekken. Een aantal huisartsen is nu bezig met een nieuw project.
- Nurse practitioner in de huisartsenpraktijkTwaalf nurse practioners in Brabant en Limburg ontlasten de huisartsen. Ze zien dagelijks twintig patiënten met eenvoudigere klachten. Of ze het goed doen? De patiënten zijn even tevreden als over hun huisarts. De huisartsen zijn ook te spreken over de NP's. Zij houden meer tijd over voor complexe zorgvragen en groeimogelijkheden van de praktijk.
- Orion in bewegingBewegen moet je zo min mogelijk medicaliseren. Daarom verwijst gezondheidscentrum Orion patiënten liever door naar een beweegconsulent dan naar een fysiotherapeut.
- Project (G)OUDLimburg vergrijst sneller dan de rest van Nederland. Het project (G)oud onderzoekt of 75-plussers gebaat zijn bij een preventief gezondheidsadvies in de huisartsenpraktijk en een verwijsbriefje naar een activiteit in de wijk. "Uniek is dat ons consultatiebureau voor ouderen is ingebakken in de normale praktijkvoering van de huisartsenpraktijk."
- Regie in eigen handGezondheidscentra Amsterdam Zuidoost (GAZO) wacht niet tot het hoogtepunt van de vergrijzing met maatregelen om de diabeteszorg te verbeteren. Ze werken aan een plan om e-health en zelfmanagement te combineren om zo...
- Regionale huisartsenzorg heuvelland (RHZ)De Vereniging Regionale HuisartsenZorg Heuvelland (RHZ) is een samenwerkingsverband van alle huisartsen in de regio Maastricht en Heuvelland.
- Screening ondervoeding ouderen in de huisartsenpraktijkTwaalf procent van de ouderen met een chronische aandoening was ondervoed. Dat ontdekten twee huisartsenpraktijken in De Rijp die sinds het najaar van 2009 met de SNAQ65+ screenen op ondervoeding.
- Screening Osteoporose plus follow upPatiënten bij wie osteoporose wordt ontdekt, krijgen een jaar lang begeleiding van de apotheker bij het slikken van medicijnen. Dat vergroot de therapietrouw en de medicijnen hebben meer effect. De fysiotherapeut adviseert passende beweegactiviteiten.
- Stap voor stap naar goede COPD-zorgElf behapbare modules van ‘nascholing plus implementatie’ leiden huisartsenpraktijken in Noord-Holland-Noord stap voor stap naar een goede COPD-ketenzorg. En ze experimenteren met het langverwachte KetenInformatieSysteem.
- Steeds terugkerende patiënten in Hoensbroek NoordGezondheidscentrum Hoensbroek zocht een oplossing voor tien steeds terugkerende patiënten.
- Transmurale diabeteszorg met een multidisciplinair Elektronisch Patiënten DossierDiabetespatiënten kunnen via internet een digitaal logboek bijhouden en hun eigen EPD inzien. De actieve betrokkenheid die van de patiënt gevraagd wordt, werkt motiverend in het project Transmurale diabeteszorg.
- Ulcus Cruris ketenzorgZiekenhuis, thuiszorg en verzorgingshuizen organiseren het gehele zorgtraject voor mensen met een open been en stemmen de verschillende soorten zorg en behandeling in de thuissituatie op elkaar af.
- Van Klacht naar KrachtHet in beweging krijgen van patiënten met (hoog risico van) diabetes mellitus, depressie en chronische pijnklachten.
- Van Klacht naar KrachtPlezier in het bewegen is iets dat mensen moeten leren. Met spel, gym en wandelen krijgen de deelnemers van Van Klacht naar Kracht steeds meer lol in bewegen. Antoinette Smallegange is fysiotherapeut en leefstijladviseur. Ze is een van de begeleiders in het Rotterdamse programma Van Klacht naar Kracht.
- Verbetering ondersteuning mantelzorgers dementie door Praktijk Ondersteuner HuisartsenMantelzorgers van dementerenden wachten vaak (te) lang met het aanvragen van ondersteuning. Huisartsenpraktijken in de regio Midden-Holland koppelden direct na de diagnose een praktijkondersteuner aan de mantelzorger. Naar volle tevredenheid van mantelzorger, praktijkondersteuner en huisarts.
- VerwijskompasTe veel mailings, krantjes, flyers, mutaties en initiatieven. Eén website met alle gegevens zou verwijzen een stuk makkelijker maken. De site kwam er: www.verwijskompas.nl
- Virtueel verzorgingshuisOuderen in Nederweert worden geholpen in een virtueel verzorgingshuis. Ouderen kunnen dankzij het virtuele verzorgingshuis, een intensieve samenwerking tussen eerstelijnszorgverleners langer thuis blijven wonen. Doel: het verzorgingshuis in Nederweert zal binnen twee jaar volledig verdwijnen. Alle ouderen met een indicatie 'wonen' dan in het virtuele verzorgingshuis.
- Vooruitstrevend project: CardioVasculair RisicoManagement in MaarssenbroekGezondheidsCentra Maarssenbroek beperkt zich in een multidisciplinair cardiovasculair risicoprogramma niet alleen tot patiënten met een hart- en vaatziekte. Ook patiënten met een verhoogd risico op hart- en vaatziekten kunnen meedoen in het programma.
- Vroegsignalering alcoholproblemen door huisartsenWaarom komt alcoholgebruik zo weinig ter sprake op het spreekuur van de huisarts? Liesbeth ter Braak is preventiemedewerker en verpleegkundige bij Tactus. Ze geeft cursussen aan huisartsen om verslaving (tijdig) te herkennen.
- Zorg in de GOED, alleen naar het ziekenhuis als het echt moetIn Ridderkerk staat een gezondheidscentrum waar meerdere zorgverleners onder een dak werken. In het GOED zijn niet alleen eerstelijnszorgverleners te vinden, maar ook de polikliniek van het ziekenhuis. Het GOED heeft zelfs een naam voor de nauwe samenwerking tussen de eerste en tweede lijn: anderhalvelijnszorg.
