Praktijkvoorbeelden Preventie
- (Be)Weeg!In een groepje je leefstijl aanpassen. Dat werkt het beste, merken twee gezondheidscentra in de regio Leiden. Ze organiseren elk jaar de cursus (Be)weeg!
- 24-uurs bloeddrukmetingWanneer kies je voor 24-uurs bloeddrukmeting? Wat zijn de voordelen, de nadelen en de valkuilen? Huisarts Carel Bakx zette het op een rijtje.
- Afvallen bij diabetes en overgewichtGezondheidscentrum De Rubenshoek biedt een samenhangend programma van voedingsadvisering en beweging. Zo nodig in de eigen taal, want De Rubenshoek is gevestigd in de Haagse Schilderswijk. 95 procent van de patiënten is van niet-Nederlandse komaf. Aan het protocol doen jaarlijks 100-150 mensen mee. 75 procent verliest gewicht.
- Anderhalve lijnszorg: begeleide zelfzorg tromboseEen geïnformeerde trombosepatiënt weet wanneer hij aan de bel moet trekken. Bovendien zal iemand die zijn ziekte ‘begrijpt’, zijn medicijnen trouwer slikken. Stichting Begeleide Zelfzorg wil aantonen dat veel complicaties van medicaties te vermijden zijn. Door betere voorlichting aan de patiënt en optimale communicatie tussen huisarts, apotheek en trombosedienst.
- APHRODITE, diabetes preventie EindhovenHoe voorkom je dat patiënten met pre-diabetes ook echt diabetes ontwikkelen? De Ondernemende Huisarts in Zuid-Oost Brabant spoorde pre-diabetici op en begeleidt hen drie jaar in een lifestyle-interventie.
- Benzodiazepinen? Schrijf ze wijs voor!Wil je als huisarts of praktijkondersteuner GGZ of Somatiek je patiënten helpen om het gebruik van benzodiazepinen te verminderen of te beëindigen?
- Beweeg je BeterAmsterdam komt buurt voor buurt in beweging. Na Big!Move is er nu ook Beweeg je Beter. Hetzelfde, maar toch anders, vertelt projectleider Joke ter Harmsel. In acht achterstandsbuurten verwijzen huisartsen patiënten met een beweegrecept door naar Beweeg je Beter. Het concept is door en door doortimmerd. Alles is er op gericht om te ontmedicaliseren. BjB heeft niks met ziekte te maken, maar alles met gezondheid. In de groepen is het ook 'not done' om over klachten te praten.
- BeweegkuurSteeds meer patiënten verlaten de huisartsenpraktijk met een recept om te bewegen. In 36 gemeenten experimenteren huisartsen, leefstijladviseurs, fysiotherapeuten en sportorganisaties inmiddels met de Beweegkuur.
- Bewegen in Almere (2)Zorggroep Almere stimuleert chronisch zieken met de wijkbeweegwijzer, een beweegcoach en Big!Move.
- Bewegen in Etten–LeurIn 2001 werd de eerste praktijkondersteuner huisartsenzorg (POH‘er) aangesteld in gezondheidscentrum de Keen in Etten–Leur. Een van de aandachtsgebieden was de diabeteszorg.
- Bewegen op recept nader bekekenHet gezondste recept voor iemand met diabetes is een recept om te bewegen. Dat is de bevinding van Zorggroep Almere.
- Big!MoveBig!Move is ontstaan op de werkvloer, tijdens een overleg over nieuwe protocollen. Kan de eerstelijnsgezondheidszorg niet effectiever, functioneler en relevanter ingezet worden? Is de medicalisering van het dagelijks leven om te buigen? Kunnen we gezondheid bespreken zonder beperkt te worden door de angst voor ziekte? Is er, zowel bij hulpverleners als patiënten, Beweging in Gedrag (BIG) te krijgen? Duidelijk was dat iemand moest gaan bewegen (Move) om verandering te initiëren.
- Big!Move OvervechtNa het klinkende succes van Big!Move in Amsterdam, heeft de Utrechtse wijk Overvecht een eigen Big!Move opgezet
- Big!Move VenserpolderEen fysiotherapeut en een huisarts begonnen samen een succesvol gezondheidsprogramma. Big!Move bracht beweging in de wijk.
- Bommelerwaard BeweegtHuisartsen geven patiënten dagelijks het advies om meer te bewegen. Maar zonder een concreet beweegvoorstel is dit een zinloos advies. Net als bij het uitschrijven van een recept voor medicijnen moet ook het bewegingsrecept concreet en duidelijk omschreven zijn, vindt Huisartsengroep Bommelerwaard.
- De bedrijfsarts in de eerste lijnBedrijfsartsen houden een paar uur per week spreekuur in een Eindhovense huisartsenpraktijk. Daarmee willen ze arbeidsgerelateerde klachten bij de wortel aanpakken.
- De Nieuwe Leefstijl; biofeedback met ruimtevaartsoftwareEen vernieuwende aanpak voor overgewicht en obesitas met de nadruk op biofeedback en self-management. Zo omschrijft gewichtsconsulent Anita van der Noord het project De Nieuwe Leefstijl. Het is de bedoeling dat er in januari twee pilotgroepen starten om deze aanpak te testen. Eén in Groningen en één in Ede-Wageningen.
- Diabeter BewegenVoor een patiënt met Diabetes Mellitus type 2 is de sportschool vaak een brug te ver. Bovendien ziet niet iedere patiënt de relatie tussen leefstijl en hun klachten. Genoeg reden voor huisartsenpraktijk Stadspolders om Diabeter Bewegen te beginnen.
- Diabetes Lifestyle programmaGemotiveerde deelnemers van het Diabetes Lifestyle Programma gingen er het meest op vooruit. Daarom richt huisartsenpraktijk Heeswijk zich bij de selectie van deelnemers alleen nog maar op diabetespatiënten die écht aan een gedragsverandering toe zijn.
- Diabetes2MoveTwee jaar geleden begonnen een huisarts en fysiotherapeut in Den Haag een leefstijlveranderprogramma voor diabetici; Diabetes2Move. In maart neemt de tweede groep afscheid van het programma: kilo’s lichter en een stuk fitter. Bovendien hebben ze minder medicijnen nodig.
- Diabeteszorggroep Midden–BrabantAl jaren is er in de regio Midden–Brabant een diabetesdienst actief. De dienst is uitgegroeid tot een diabeteszorggroep die de eerstelijns diabeteszorg voor ruim 6.200 diabetespatiënten uitvoert. Daartoe heeft de zorggroep een contract met zorgverzekeraars CZ en VGZ. Doelstelling: de diabeteszorg voor type II diabetespatiënten integreren in de eerste lijn, dicht bij de patiënt.
- Fitter met diabetes“Mensen leren plezier te hebben in sporten en bewegen en hen een positief zelfbeeld geven over hun lichaam. Dat geeft me de grootste kick van ons hele project”, vertelt fysiotherapeut Cor Doornbos uit Stiens. Samen met zijn collega’s Susanna Joostema-Bergsma en Fokje de Wit-de Graaf van Fysiostiens startte Cor in mei 2006 het project ‘Fitter met diabetes’.
- GeheugensteunpuntenGeheugensteunpunten zijn laagdrempelige informatiepunten voor vragen over en hulp bij geheugenproblemen en beginnende dementie.
- Geïntegreerde eerstelijnszorg, beter voor de patiëntVoordat we de eerste lijn in Velp gaan vernieuwen, willen we eerst weten waaraan bewoners eigenlijk behoefte hebben. Daar waren alle huisartsen in Velp het over eens.
- Gewichtsprogramma Leidsche Rijn (GPLR)In de Utrechtse wijk Leidsche Rijn bleken relatief veel mensen met overgewicht te wonen. Verschillende eerstelijnszorgverleners in Leidsche Rijn zochten de samenwerking. Met succes.
- Gezond leven in LimburgLeefstijlverandering werkt alleen als de activiteiten passen bij iemands leven, woonplaats en omstandigheden. Stichting Beyaert Robuust Limburg heeft een meetinstrument ontwikkeld om behoefte aan gezonde activiteiten van mensen met diabetes mellitus type 2 te koppelen aan het aanbod in diens wijk of gemeente. Het uiteindelijke doel is een vraaggericht, betaalbaar en bereikbaar gezondheidsbevorderend aanbod voor alle chronisch zieken in Midden- en Zuid-Limburg.
- GGZ ondersteuning in de huisartsenpraktijkConsulenten geestelijke gezondheid kunnen een welkome aanvulling zijn in de huisartsenpraktijk of het gezondheidscentrum voor patiënten met psychische of psychosociale klachten. Patiënten zijn tevreden en de consulenten verwijzen niet overmatig door naar de tweede lijn.
- Grip op AlcoholGrip op Alcohol is een Begeleide zelfhulp- methode voor matigen of stoppen met overmatig alcoholgebruik. De interventie gebeurt in een vroeg stadium, namelijk op het moment dat mensen zich met (andere) klachten in de eerste lijn melden. De begeleiding richt zich op de intrinsieke motivatie van de cliënt.
- Huisartsen Oostelijk Zuid Limburg (HOZL)Zeven dagen per week 24 uur per dag zorg. Dat is het doel van de huisartsen in Parkstad Limburg.
- Medisch Centrum/Kulturhus de KlaampeWesterhaar heeft 5000 inwoners. Maar de zorg werd verspreid geleverd en de therapietrouw was slecht. Westerhaar besloot tot een Kulturhus, een gebouw voor zorg, welzijn, sport, educatie en maatschappelijke zaken. Dat hielp.
- Multidisciplinair Zorgprogramma HartfalenHet multidisciplinair Zorgprogramma Hartfalen wil vroegtijdig hartfalen opsporen bij mensen van zeventig jaar en ouder, die op grond van hun ziektegeschiedenis tot een risicogroep horen. De aanpak kan hun levensduur verlengen en de kwaliteit van leven verbeteren.
- Orion in bewegingBewegen moet je zo min mogelijk medicaliseren. Daarom verwijst gezondheidscentrum Orion patiënten liever door naar een beweegconsulent dan naar een fysiotherapeut.
- Project (G)OUDLimburg vergrijst sneller dan de rest van Nederland. Het project (G)oud onderzoekt of 75-plussers gebaat zijn bij een preventief gezondheidsadvies in de huisartsenpraktijk en een verwijsbriefje naar een activiteit in de wijk. "Uniek is dat ons consultatiebureau voor ouderen is ingebakken in de normale praktijkvoering van de huisartsenpraktijk."
- Project Doorbraak Depressie in TilburgDepressie is een groot probleem in Nederland, ruim 600.000 volwassenen lijden eraan. Een goede behandeling kan chronische depressie voorkomen. Daarvoor is samenwerking tussen verschillende disciplines in de eerste en de tweede lijn noodzakelijk. In gezondheidscentrum de Reeshof in Tilburg werkt sinds december 2006 een team van behandelaars aan een zogenoemd doorbraakproject, een landelijk initiatief om de behandeling van depressie te verbeteren.
- Regionale huisartsenzorg heuvelland (RHZ)De Vereniging Regionale HuisartsenZorg Heuvelland (RHZ) is een samenwerkingsverband van alle huisartsen in de regio Maastricht en Heuvelland.
- Samenwerken om diabetes voor HA-praktijk te behouden52 huisartsen uit de buurt van Bergen op Zoom en Roosendaal hebben zich verenigd in de Diabeteszorggroep. Wat ze gaan doen is duidelijk: diabetespatiënten goede zorg geven. Maar hoe komt een samenwerking tussen 52 huisartsen tot stand? Hoe regel je de financiering? Wat is de rol van de zorgverzekeraar? Een interview met huisarts en mede-initiatiefnemer Corniek Teygeler.
- Screening op osteoporose aan de hand van de risicoscore in de NHG standaardVijftig huisartsen in Eindhoven screenden hun patiënten op (symptoomloze) osteoporose. Dat bleek geen vergeefse moeite. Vergeleken bij de start van het project is het aantal patiënten met osteoporose met 77 procent gestegen.
- Screening Osteoporose plus follow upPatiënten bij wie osteoporose wordt ontdekt, krijgen een jaar lang begeleiding van de apotheker bij het slikken van medicijnen. Dat vergroot de therapietrouw en de medicijnen hebben meer effect. De fysiotherapeut adviseert passende beweegactiviteiten.
- Steeds terugkerende patiënten in Hoensbroek NoordGezondheidscentrum Hoensbroek zocht een oplossing voor tien steeds terugkerende patiënten.
- Valpreventie voor seniorenIedere zes minuten valt een oudere in Nederland dusdanig dat hij naar het ziekenhuis moet. "Na een valpartij komen niet álle senioren weer thuis”, zegt consultatieverpleegkundige Til Janssen van Proteion Thuiszorg. Daarom introduceert Proteion valpreventie voor senioren.
- Van Klacht naar KrachtPlezier in het bewegen is iets dat mensen moeten leren. Met spel, gym en wandelen krijgen de deelnemers van Van Klacht naar Kracht steeds meer lol in bewegen. Antoinette Smallegange is fysiotherapeut en leefstijladviseur. Ze is een van de begeleiders in het Rotterdamse programma Van Klacht naar Kracht.
- Van Klacht naar KrachtHet in beweging krijgen van patiënten met (hoog risico van) diabetes mellitus, depressie en chronische pijnklachten.
- Vooruitstrevend project: CardioVasculair RisicoManagement in MaarssenbroekGezondheidsCentra Maarssenbroek beperkt zich in een multidisciplinair cardiovasculair risicoprogramma niet alleen tot patiënten met een hart- en vaatziekte. Ook patiënten met een verhoogd risico op hart- en vaatziekten kunnen meedoen in het programma.
- Vroegsignalering alcoholproblemen door huisartsenWaarom komt alcoholgebruik zo weinig ter sprake op het spreekuur van de huisarts? Liesbeth ter Braak is preventiemedewerker en verpleegkundige bij Tactus. Ze geeft cursussen aan huisartsen om verslaving (tijdig) te herkennen.
- Welzijn op ReceptEen mooi en eenvoudig idee: een oudere komt met psychosomatische klachten op consult. De huisarts geeft de patiënt een recept voor 'Welzijn' mee. Met dat recept haalt de patiënt een coach in huis. De coach helpt eenzame ouderen op weg naar ondersteuning, activiteiten en sociale contacten. Het resultaat: de ouderen zijn minder eenzaam en hebben minder (kalmerings-)medicijnen nodig.
- Wijkprofiel basis voor preventiebeleidDe huisarts hoort maar een deel van de gezondheidsklachten van z’n patiënten. Voor veel voorkomende gezondheidsrisico’s zoeken mensen geen hulp. Bijvoorbeeld jongeren die te veel alcohol drinken of onveilig vrijen. Universitaire Model Praktijk Stevenshof in Leiden combineert patiëntgegevens uit het HIS met gegevens van de GGD over de wijk. Dat geeft huisartsen meer zicht op de ‘verborgen’ (gezondheids-)problemen van hun patiënten. En met die kennis kunnen ze effectiever aan preventie doen.
- Zorg in de GOED, alleen naar het ziekenhuis als het echt moetIn Ridderkerk staat een gezondheidscentrum waar meerdere zorgverleners onder een dak werken. In het GOED zijn niet alleen eerstelijnszorgverleners te vinden, maar ook de polikliniek van het ziekenhuis. Het GOED heeft zelfs een naam voor de nauwe samenwerking tussen de eerste en tweede lijn: anderhalvelijnszorg.
